Strzelanina w Krakowie: rosyjska propaganda próbuje powiązać napastnika z Ukrainą

Po masowej strzelaninie w centrum Krakowa, w której zginęło sześć osób, polskie władze poinformowały o zakrojonej na szeroką skalę kampanii dezinformacyjnej. Wśród kont rozpowszechniających fałszywe informacje wykryto również takie, które wykazywały oznaki powiązań z Rosją. Rosyjskie prorządowe kanały na Telegramie próbują znaleźć ukraiński ślad, przypisując napastnikowi m.in. powiązania z amerykańską organizacją Forward Observations Group (FOG), której przedstawiciele odwiedzali Ukrainę w czasie wojny i wspierali ukraińskich żołnierzy. Oficjalna Moskwa nie skomentowała jeszcze wydarzeń w Krakowie. Ambasada Federacji Rosyjskiej w Polsce informuje jedynie o stanie zdrowia poszkodowanej Rosjanki.

W skrócie

• Po strzelaninie w Krakowie, w której zginęło sześć osób, polskie władze poinformowały o zakrojonej na szeroką skalę kampanii dezinformacyjnej.
• W mediach społecznościowych wykryto dziesiątki podejrzanych kont wykazujących oznaki powiązań z Rosją.
• Rosyjskie prorządowe kanały na Telegramie próbowały powiązać napastnika z Ukrainą.
• Strzelcowi przypisywano powiązania z amerykańską organizacją Forward Observations Group (FOG), której przedstawiciele odwiedzali Ukrainę. Nie znaleziono dowodów na takie powiązania.
• Oficjalna Moskwa nie skomentowała tej tragedii. Ambasada Federacji Rosyjskiej w Polsce monitoruje stan zdrowia poszkodowanej Rosjanki.

W centrum Krakowa doszło 7 listopada 2026 roku do masowej strzelaniny. Zginęło sześć osób, a 16 zostało rannych, w tym sam napastnik (po około 37 godzinach od rozpoczęcia ataku zmarł w szpitalu – red.). Według danych polskich władz 24-letni obywatel Polski wjechał samochodem na Rynek Główny i otworzył ogień do przechodniów. Policjanci wdali się z nim w wymianę ognia, ranili go i zatrzymali. Potem w jego domu znaleziono ciała trzech krewnych. Według najnowszych danych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji napastnik pozostawał pod wpływem skrajnie prawicowej ideologii.

Niemal natychmiast po ataku w mediach społecznościowych zaczęły krążyć fałszywe informacje na temat tożsamości strzelca, jego ewentualnych wspólników oraz działań policji. Polskie władze ostrzegły przed dezinformacją i wezwały obywateli do korzystania wyłącznie z oficjalnych źródeł informacji.

„Takie sytuacje to idealne pole do szerzenia paniki i dezinformacji. Fałszywe zdjęcia, nagrania i filmy wygenerowane przez AI mogą wyglądać bardzo wiarygodnie. Proszę, zachowajcie czujność, weryfikujcie źródła i nie udostępniajcie materiałów, których autentyczności nie jesteście pewni. Nie pomagajmy dezinformacji” – napisał w serwisie X rzecznik prasowy polskiego rządu Adam Szłapka.

Polskie władze nie poprzestały jednak na ostrzeżeniach. W nocy po ataku kierownictwo Ministerstwa Cyfryzacji pod przewodnictwem Krzysztofa Gawkowskiego przeprowadziło nadzwyczajne posiedzenie poświęcone przeciwdziałaniu dezinformacji. Specjaliści odnotowali gwałtowny wzrost aktywności kont rozpowszechniających fałszywe i niepotwierdzone informacje i zaczęli działać, by ograniczyć rozchodzenie się tych treści.

W trakcie monitoringu specjaliści resortu wykryli również kilkadziesiąt podejrzanych kont, na których posługiwano się językiem rosyjskim lub cyrylicą albo wspominano o Rosji.

Polskie władze nie wykluczają też rosyjskiego śladu w samym ataku. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek oświadczył 9 listopada, że śledczy dysponują informacjami, które trzeba jeszcze zweryfikować. Jak stwierdził, na razie jest zbyt wcześnie, by mówić o udziale zagranicznych służb specjalnych w tragedii w Krakowie.

W pierwszych godzinach po strzelaninie w Krakowie rosyjskie prorządowe kanały na Telegramie publikowały sprzeczne informacje o napastniku. Początkowo informowały o dwóch strzelcach. Później, powołując się na polską policję, podały, że ataku dokonał jeden człowiek, obywatel Polski.

Osobnym tematem stało się wyposażenie strzelca – mundur maskujący, hełm i kamizelka kuloodporna. W rosyjskich i białoruskich mediach pojawiły się twierdzenia, jakoby napastnik służył w polskiej armii. Według informacji przekazanych przez Michała Marka, eksperta polskiego instytutu NASK, niektóre publikacje powoływały się na rzekome potwierdzenie ze strony Ministerstwa Obrony Narodowej.

Polski minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zaprzeczył tym doniesieniom. Według niego napastnik nigdy nie służył w polskiej armii.

Zanim ustalono tożsamość napastnika, w mediach społecznościowych krążyły również informacje, że strzelec rzekomo był Ukraińcem. Po potwierdzeniu jego polskiego obywatelstwa doniesienia te zaczęły jednak tracić na popularności. Wkrótce pojawiła się inna wersja, według której strzelec miał być najemnikiem walczącym po stronie Ukrainy. To właśnie w jej rozpowszechnianie aktywnie włączyły się rosyjskie kanały na Telegramie.

Punktem wyjścia dla wersji o ukraińskim śladzie była naszywka na kamizelce kuloodpornej napastnika. Kanał SHOT na Telegramie twierdził, że jest to emblemat amerykańskiej organizacji Forward Observations Group (FOG), którą określano jako prywatną firmę wojskową powiązaną z zagranicznymi najemnikami walczącymi po stronie Ukrainy.

Wersję tę podchwyciły również rosyjskie media. Serwis NEWS.ru opublikował na przykład artykuł pod tytułem „Naszywkę amerykańskiej prywatnej firmy wojskowej znaleziono u strzelca w Polsce”.

Później jednak okazało się, że naszywka nie ma związku z FOG. Przedstawia szkielet przebijający włócznią czerwone serce. To jeden z wariantów symboliki pirackiej. FOG rzeczywiście używa podobnego rysunku. Na emblemacie tej organizacji włócznia omija jednak serce i jest skierowana w literę F.

W mediach społecznościowych szeroko rozpowszechniano również kolaże. Zdjęcia napastnika i jego kamizelki kuloodpornej zestawiono w nich z dawnymi fotografiami uzbrojonych osób z symboliką FOG. Zdjęcia te powstały w różnym czasie i nie potwierdzały żadnych powiązań napastnika z tą organizacją.

Podczas gdy prorządowe kanały na Telegramie szukały powiązań napastnika z Ukrainą, rosyjscy politolodzy rozważali możliwe konsekwencje strzelaniny dla samej Polski. Łączyli tę tragedię z wewnętrznymi problemami kraju i dopuszczali możliwość zaostrzenia politycznej konfrontacji.

Główny pracownik naukowy Instytutu Europy Rosyjskiej Akademii Nauk Nikołaj Mieżewicz w komentarzu dla gazety Wzglad (ВЗГЛЯД) przypuszczał, że na działania strzelca mogła wpłynąć sytuacja informacyjna w Polsce, w szczególności ciągłe relacjonowanie wojen i przemocy. Przyznał jednak, że motywy napastnika będzie można ocenić dopiero po zakończeniu śledztwa.

Mieżewicz uznał też za możliwe, że Prawo i Sprawiedliwość wykorzysta tę tragedię w przededniu wyborów parlamentarnych w 2027 roku, w tym w sporach o politykę Polski wobec Europy.

Aleksandr Pieriendżyjew, politolog zajmujący się sprawami wojskowymi, w wywiadzie dla NEWS.ru powiązał ten atak z konfliktem wokół polskiego Trybunału Konstytucyjnego. Jego zdaniem konflikt między najwyższymi organami władzy pogłębia niestabilność w kraju i może doprowadzić do nowych wstrząsów.

Władze rosyjskie nie zareagowały jak dotąd publicznie na masową strzelaninę w Krakowie. Ani Kreml, ani rosyjskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie skomentowały ataku ani nie złożyły kondolencji rodzinom osób, które zginęły. Oficjalne oświadczenie wydał natomiast Mińsk. Aleksander Łukaszenko złożył kondolencje narodowi polskiemu, wyraził wsparcie dla rodzin zabitych i życzył szybkiego powrotu do zdrowia poszkodowanym.

Jednocześnie rosyjska ambasada w Polsce uważnie śledzi sytuację, ponieważ wśród poszkodowanych znalazła się obywatelka Rosji. Dyplomaci potwierdzili, że Rosjanka została ranna, i poinformowali, że pozostają w kontakcie z jej krewnymi oraz placówkami medycznymi. Ambasada podała 8 listopada, że stan kobiety jest stabilny, i zaprzeczyła doniesieniom o jej śmierci. Według ambasady nie napłynęły informacje o innych poszkodowanych obywatelach Rosji.

Oficjalne źródła rosyjskie i białoruskie przytoczone w niniejszym tekście służą wyłącznie celom informacyjnym. Treści pochodzące z tych źródeł mogą stanowić dezinformację lub propagandę.